خبرگزاری میز نفت:
به گزارش میزنفت،با نزدیک‌شدن به زمان معرفی گزینه‌های وزارت نفت، یک پرسش قدیمی دوباره به بحث روز صنعت نفت تبدیل شده است؛ وزیر آینده نفت باید یک متخصص نفتی باشد یا یک مدیر اجرایی قدرتمند؟ پرسشی که احتمالاً با مطرح‌شدن نام گزینه‌های وزارت نفت در روزهای آینده، جدی‌تر نیز خواهد شد.
دو نگاه درباره انتخاب وزیر آینده نفت وجود دارد. گروهی معتقدند پیچیدگی صنعت نفت ایجاب می‌کند وزیر از میان مدیران متخصص و باسابقه این صنعت انتخاب شود. در مقابل، گروه دیگری تأکید دارند وزارت نفت پیش از هر چیز به مدیری استخوان‌دار، صاحب اقتدار و دارای وزن کافی در دولت نیاز دارد؛ مدیری که بتواند مجموعه عظیم وزارت نفت را اداره کند.
متخصصان چه می‌گویند
استدلال طرفداران انتخاب یک متخصص نفتی روشن است. نفت صنعتی نیست که بتوان پیچیدگی‌های آن را در چند جلسه و گزارش مدیریتی شناخت. از توسعه میادین نفت و گاز و مدیریت مخازن گرفته تا پالایش، پتروشیمی، تجارت نفت، قراردادها و تأمین مالی پروژه‌ها، هر بخش ساختار و پیچیدگی‌های خاص خود را دارد.
بر همین اساس گفته می‌شود وزیر آینده نفت باید از دل این صنعت آمده باشد، زبان نفت را بشناسد و برای شناخت مسائل ابتدایی وزارتخانه ماه‌ها زمان صرف نکند.
این دیدگاه یک استدلال دیگر نیز دارد. صنعت نفت ایران مدیران باسابقه کم ندارد. مدیرانی که سال‌ها شرکت‌ها، پروژه‌ها و مجموعه‌های بزرگ عملیاتی را اداره کرده‌اند و می‌توان از میان آنها گزینه‌ای مناسب برای وزارت نفت پیدا کرد.
تخصص برای وزارت کافی نیست
اما تجربه سال‌های گذشته یک پرسش مهم در برابر این دیدگاه قرار می‌دهد؛ آیا داشتن سابقه طولانی در صنعت نفت الزاماً به معنای توانایی اداره وزارت نفت است؟
وزارت نفت در دوره‌های مختلف مدیرانی را در رأس خود دیده که سابقه طولانی در صنعت نفت داشته‌اند و با ساختار فنی و اجرایی این صنعت آشنا بوده‌اند. با این حال، تجربه نشان داده است که شناخت نفت الزاماً به معنای توان اداره وزارت نفت نیست.
فاصله زیادی میان مدیریت یک شرکت نفتی و اداره وزارت نفت وجود دارد.وزیر نفت فقط مسئول تولید نفت و گاز، حفاری، پالایشگاه و پروژه‌های توسعه‌ای نیست. او عضو هیأت دولت است و باید بتواند از منافع صنعت نفت در بالاترین سطح تصمیم‌گیری کشور دفاع کند.
وزیر نفت باید برای تأمین منابع پروژه‌ها قدرت چانه‌زنی داشته باشد، با سایر بخش‌های اقتصادی دولت تعامل کند، در مجلس از برنامه‌های وزارتخانه دفاع کند و در برابر مداخلاتی که قدرت تصمیم‌گیری وزارت نفت را کاهش می‌دهد، از جایگاه این وزارتخانه حفاظت کند.
وزارت نفت مدیر قدرتمند می‌خواهد
یک متخصص برجسته الزاماً وزیر موفقی نیست؛ همان‌طور که یک مدیر اجرایی بدون شناخت کافی از نفت نیز نمی‌تواند این وزارتخانه را به‌درستی اداره کند.
بنابراین مسئله انتخاب وزیر آینده نفت را نمی‌توان به دوگانه تخصص و بی‌تخصصی تقلیل داد. مسئله مهم‌تر این است که در رأس وزارت نفت کدام ویژگی باید وزن بیشتری داشته باشد.
وزیر نفت قرار نیست شخصاً درباره جزئیات مهندسی مخزن تصمیم بگیرد، دکل حفاری اداره کند یا طراحی یک پالایشگاه را بررسی کند. برای هرکدام از این حوزه‌ها هزاران متخصص و ده‌ها شرکت تخصصی در مجموعه وزارت نفت وجود دارد.
اما یک وظیفه قابل واگذاری نیست؛ وزارت کردن. تصمیم‌گیری در بحران، انتخاب مدیران توانمند، ایجاد هماهنگی میان شرکت‌های بزرگ، تأمین منابع مالی، دفاع از اختیارات وزارتخانه و حضور قدرتمند در فرآیند تصمیم‌گیری دولت، مسئولیت‌هایی هستند که در نهایت برعهده شخص وزیر قرار دارند.
وزیر آینده نفت چه ویژگی‌هایی باید داشته باشد
بهترین گزینه برای وزارت نفت طبیعتاً مدیری است که هر دو ویژگی را در کنار یکدیگر داشته باشد؛ هم صنعت نفت و اقتصاد انرژی را بشناسد و هم تجربه مدیریت در سطحی متناسب با ابعاد وزارت نفت داشته باشد.
اما مسئله زمانی دشوار می‌شود که انتخاب میان یک متخصص نفتی با توان مدیریتی متوسط و یک مدیر اجرایی تراز اول با شناخت مناسب از صنعت انرژی باشد.اینجاست که معیار انتخاب وزیر آینده نفت اهمیت پیدا می‌کند.
در روزهای آینده احتمالاً با مطرح‌شدن نام هر گزینه، تعداد سال‌های حضور او در صنعت نفت، شرکت‌هایی که در آنها مسئولیت داشته و میزان تخصص نفتی او بررسی خواهد شد. این بررسی ضروری است، اما کافی نیست.
در کنار سابقه تخصصی، باید پرسید گزینه وزارت نفت چه میزان قدرت تصمیم‌گیری دارد، چه مجموعه‌هایی را اداره کرده، در انتخاب مدیران چه کارنامه‌ای داشته و آیا از وزن لازم برای حضور در سطح اول تصمیم‌گیری اقتصادی دولت برخوردار است یا خیر.زیرا وزارت نفت ایران از متخصص خالی نیست؛ هزاران متخصص در بخش‌های مختلف این صنعت حضور دارند.آنچه در رأس این مجموعه نیاز است، مدیری است که نفت را بشناسد و بتواند وزارت کند.
منبع:
خبرگزاری میز نفتاین خبر به صورت اتوماتیک جمع آوری شده است در صورتی که منافاتی با قوانین دارد لطفا از طریق صفحه تماس با ما گزارش دهید.
