خبرگزاری میز نفت:
به گزارش میزنفت، همکاری ایران و ساینوپک در میدان مشترک یادآوران از سال ۲۰۰۴ آغاز شد. دو طرف ابتدا تفاهمنامه توسعه میدان را امضا کردند و در سال ۲۰۰۸ به قرارداد رسیدند. ارزش اولیه این قرارداد حدود دو میلیارد دلار بود.
برنامه توسعه یادآوران دو مرحله داشت. فاز نخست، تولید روزانه ۸۵ هزار بشکه را هدفگذاری کرده بود. در فاز دوم نیز باید دستکم ۱۰۰ هزار بشکه دیگر به ظرفیت تولید روزانه میدان افزوده میشد.
ساینوپک به هدف نخست رسید
ساینوپک عملیات توسعه میدان یادآوران را در سال ۲۰۰۸ آغاز کرد. فاز نخست پروژه در سال ۲۰۱۶ به هدف تولید روزانه ۸۵ هزار بشکه رسید. ظرفیت تولید میدان در سال ۲۰۱۷ نیز به حدود ۱۰۵ هزار بشکه در روز افزایش یافت.
نتیجه فاز نخست، زمینه مناسبی برای ادامه همکاری در مرحله دوم ایجاد کرده بود. زیرساختهای اصلی شکل گرفته بود و افزایش تولید از این میدان مشترک میتوانست منافع اقتصادی قابلتوجهی برای دو طرف داشته باشد.
بازگشت تحریمها و خروج ساینوپک
خروج آمریکا از برجام در سال ۲۰۱۸ مسیر همکاری را تغییر داد. تحریمهای نفتی و بانکی دوباره برقرار شد و ادامه حضور در ایران برای ساینوپک هزینههای تازهای ایجاد کرد. محدودیت تأمین مالی، دشواری انتقال پول و احتمال قرارگرفتن شرکتها و بانکهای همکار در فهرست تحریم، ریسک پروژه را بالا برد.
قرارداد قبلی ساینوپک در سال ۲۰۱۹ بدون اجرای فاز دوم پایان یافت. شرکت چینی از ادامه توسعه کنار کشید و بهرهبرداری از میدان به طرف ایرانی بازگشت.
پیشنهاد سهبرابری در دولت رئیسی
دولت رئیسی در فاصله سالهای ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۳ مذاکرات تازهای را برای بازگرداندن ساینوپک آغاز کرد. ایران برای اجرای فاز دوم یادآوران پیشنهادهای مالی جذابی روی میز گذاشت. براساس اطلاعات موجود، رقم پیشنهادی قرارداد تا سه برابر قیمت روز افزایش یافت.
این پیشنهاد، امتیازی بزرگ برای کاهش نگرانی اقتصادی طرف چینی بود. ایران تلاش کرد با افزایش جذابیت مالی قرارداد، هزینه پذیرش ریسک تحریم را برای ساینوپک جبران کند. بااینحال، مذاکرات طولانی به امضای قرارداد منجر نشد.
سود بیشتر هم ساینوپک را برنگرداند
پاسخ ساینوپک به پیشنهادهای تازه روشن بود؛ حتی درآمد بالاتر نیز برای جبران خطر تحریمهای آمریکا کافی نبود. شرکت چینی حاضر نشد فاز دوم را آغاز کند و بار دیگر سرمایه و تجهیزات خود را در معرض محدودیتهای مالی و تحریمهای ثانویه قرار دهد.
این تصمیم نشان داد موانع توسعه یادآوران فقط به میزان سود یا شرایط مالی قرارداد مربوط نبود. ایران آماده پرداخت هزینه بیشتری بود، اما ساینوپک حفظ دسترسی به بازارهای جهانی، نظام بانکی بینالمللی و منافع گستردهتر خود را بر بازگشت به ایران ترجیح داد.
شراکت راهبردی زیر سایه تحریم
پرونده یادآوران یکی از مهمترین آزمونهای روابط نفتی ایران و چین است. ایران امتیاز مالی قرارداد را افزایش داد و پیشنهادهایی جذابتر از شرایط متعارف ارائه کرد، اما ساینوپک قید ادامه حضور در ایران را زد.
این تجربه یک واقعیت مهم را آشکار میکند؛ روابط سیاسی نزدیک با چین بهتنهایی برای جذب سرمایه نفتی کافی نیست. شرکتهای بزرگ چینی نیز پیش از هر تصمیم، هزینه تحریم، دسترسی به دلار، همکاری با بانکهای جهانی و منافع خود در بازار آمریکا را محاسبه میکنند.
در یادآوران، این محاسبه به زیان ایران تمام شد. فاز دوم بدون قرارداد ماند و فرصت افزایش حداقل ۱۰۰ هزار بشکهای تولید روزانه به تعویق افتاد؛ آن هم در میدانی مشترک که زمان در توسعه آن یک متغیر تعیینکننده است.
منبع:
خبرگزاری میز نفتاین خبر به صورت اتوماتیک جمع آوری شده است در صورتی که منافاتی با قوانین دارد لطفا از طریق صفحه تماس با ما گزارش دهید.
